۱۰ نکتۀ آموزنده از شانگهای برای تهران
۱. شانگهای یکی از کلان‌شهر‌های مهم چین است با ۲۴ میلیون جمعیت. (بیش از مجموع جمعیت ۳ کلان‌شهر ما: تهران و مشهد و اصفهان). با این حال شما مطلقا در این شهر حس نمی‌کنید در کلان‌شهری زندگی می‌کنید که با دود و ترافیک و بوق خودرو و استرس‌ها و بیماری‌های توأم با آن گره خورده باشد!
۲. به جرئت می‌توان گفت حتی در مناطق نسبتاً پرازدحام و پرترافیک شهر مطلقاً حس آلودگی و بوی بنزین و گازوییل به مشام نمی‌رسد. این شهر عظیم به طرزی باورنکردنی پاکیزه است تا جایی که شاید بتوان ادعا کرد هیچ یک از کلان‌شهر‌های اروپایی (شهر بالای ۴ میلیون جمعیت) در سطح کاهش تولید کربن نمی‌تواند با این شهر رقابت کند. چون استفاده از خودرو‌های الکتریکی و حمل و نقل عمومی در این شهر معجزه کرده است.
۳. در یک نگاه اجمالی به وضوح می‌شود دید که از هر ۱۰ خودرو شخصی دست کم ۸ خودرو الکتریکی EV است. خودرو‌هایی بدون آلودگی کربنی و حتی آلودگی صوتی. به ندرت خودرو بنزینی دیده می‌شود. تقریبا ۹۰ درصد خودرو‌های EV هم برند‌های مختلف چینی‌اند و اکثرشان در ایران ناشناخته.
۴. اگر دغدغه محیط زیستی و نجات کلان‌شهر‌های ما خصوصاً تهران جدی است می‌توان ورود این خودرو‌ها را تسهیل کرد. اکثر این برند‌های الکتریکی در محدوده قیمتی ۶۰ الی ۸۰ هزار یوان (معادل ۸ الی ۱۰ هزار دلار) است و دولت ما نباید بر درآمد حاصل از عوارض واردات خودرو‌های برقی و هیبریدی طمع کند! چون چندین برابر آن را باید صرف درمان بیماری‌های ساکنان کلان‌شهر‌ها کند!
۵. با این که در شانگهای بنزین با اکتان زیر ۹۲ عرضه نمی‌شود و قیمت بنزین در محدوده ۹ یوان الی ۱۲ یوان (۳۶۰ الی ۵۰۰ هزار تومان) است، اما دغدغه عمومی نیست، چون خودرو‌های برقی به وفور مهیاست.
۶. به رغم اینکه موتورسواران زن و مرد به وفور در این شهر دیده می‌شود شما مطلقا موتورسیکلت بنزینی نمی‌بینید و تقریبا ۱۰۰ درصد موتورسیکلت‌ها برقی است و دریغ از یک صدای آزاردهنده!
گفته می‌شود یکی از علت‌های اصلی آلودگی تهران موتورسیکلت‌های فرسوده‌اند. آیا شهرداری تهران نمی‌تواند با بودجه عظیم خود استفاده از موتورسیکلت‌های برقی را که به زندگی اکثر مردم گره خورده تسهیل کند؟
۷. توسعۀ برج‌ها و آسمان‌خراش‌ها در این کلان‌شهر مدرن هویت دیداری و ملی را از بین نبرده، زیرا فضای سبز و پیاده‌راه هم سخاوت‌مندانه توسعه یافته به اضافۀ پارک و باغ‌های نمادین چینی.
۸. شبکه حمل و نقل عمومی بی‌نظیر است. مترو شانگهای بحدی گسترده و سهل‌الوصول است که در هر جای این کلان شهر ۶۵۰۰ کیلومتر (مربعی) باشید با نزدیک‌ترین ایستگاه کمتر از ۵ دقیقه پیاده فاصله است و با هزینه‌ای بسیار ارزان می‌شود تقریباً به همه جای این شهر و حومه تردد کرد. دوچرخه و اسکوتر‌های برقی به وفور همه جا دیده می‌شود که با یک یوآن می‌شود استفاده کرد. سیستم اتوبوس‌رانی شهر هم کاملاً پیشرفته و تمام برقی است.
۹. شانگهای دو فرودگاه بزرگ و مهم دارد، اما جالب است بدانیم ۱۰ ایستگاه قطار بسیار بزرگ دارد و برخی از آنها شاید حتی به بزرگی فرودگاه پودونگ باشند. یکی از رموز موفقیت این شهر و و شهر‌های مشابه در سیستم راه آهن آنها نهفته است. توسعه شهری از نظر کنترل مسکن و کنترل آلودگی بدون تمرکززدایی ممکن نیست و تمرکززدایی وابسته به توسعه حمل و نقل ریلی است.
قطار‌های سریع‌السیر این ایستگاه فاصله شهر‌های اقماری و حتی شهر‌های بزرگ اطراف با این ابرشهر‌ها را به چند دقیقه رسانده‌اند! برای مثال فاصله شانگهای تا هانگژو - حدود ۱۸۰ کیلومتر - را در حدود ۴۰ دقیقه می‌توان پیمود و تا شهر‌های اقماری در فاصله ۵۰ تا ۱۰۰ کیلومتری را در یک ربع ساعت. تعداد قطار به برخی مسیر‌ها آن قدر زیاد است که شما هر ۱۰ دقیقه به برخی مسیر‌ها می‌توانید قطار بیابید. حل معضل آلودگی تهران و همچنین اَبَرمشکل مسکن تهران در توسعه راه‌آهن نهفته است.
۱۰. نکته آخر اینکه دولت چین و علی‌الخصوص مدیریت شانگهای تسهیلات گسترده‌ای برای استفاده از ساعت هوشمند در اختیار به شهروندان قرار می‌دهد. از طریق این ساعت‌های هوشمند برنامه پایش سلامت از طریق appهای محلی چین برنامۀ حرکت قطار‌ها و فستیوال‌ها و دیگر خدمات و برنامه‌ها به شهروندان ارایه می‌شود.
معجزه‌ای که به یاری مدیریت و نظم و فناوری در این شهر رخ داده تحسین‌برانگیز است. شاید تحول فضای شهری مثل تهران در کوتاه مدت امکان‌پذیر نباشد، اما برخی تصمیم‌ها و استفاده درست از تکنولوژی وارداتی سبز می‌توانند چهره شهر و زندگی میلیون‌ها انسان و باشندۀ کلان‌شهر تهران را نیز تغییر دهند.
